موضوع «فخرکردن» در نامههای پولس جای خاصی دارد. این امر شاید منعکسکنندۀ نکتهای در ساختار روانشناختی و همچنین بازتابی از کشمکشهای شدید او باشد که از طریق آن، توانست انجیل مسیحِ مصلوب را در آغوش گیرد.
افتخار و رسوایی در جامعۀ یونانی-رومی محرکهایی نیرومند به شمار میآمدند و در ملاقاتهای پرشور پولس با کلیسای قرنتس، به شکلی گذرا شاهد این امر هستیم. اینکه چطور عزت و احترام اجتماعی، گاه در جهت مخالف ارزشهای بنیادین انجیل عمل میکرد. ایمانداران قرنتس به جایگاه والا و اهمیت نفس خود «میبالیدند» و بهخاطر دستاوردهای روحانی خود، احساس رضایت میکردند. در ضمن به برخورداری از معلمی خاص مباهات میکردند و معلمی دیگر را خوار میشمردند. جای تعجب نیست که پولس به خشم آمده بود!
اما واکنش او به این مقایسههای تعصبآمیز و غیرمنصفانه بسیار فراتر از رنجشی شخصی است. آنچه ریشۀ فخرکردن و رقابتهای آنان را تشکیل میداد، تکبری نابجا بود. پولس انگشت بر این تکبر و حقبهجانببودن میگذارد. میپرسد: «چه چیز خاصی در شما وجود دارد؟ مگر آنچه دارید، چیزی جز هدیهای محض نیست؟» آنچه در اینجا در معرض خطر قرار داشت، کل انجیلِ فیض بود.
خودستایی، در فرهنگها و جوامع گوناگون، همچنین در کلیساها و در افراد مختلف شکلهای متفاوتی به خود میگیرد. هرگاه به خود ببالیم که یک سر و گردن از دیگران برتریم، در واقع منبع غایی تمام برکات و نعمتهای خود را از یاد بردهایم. «هر که فخر میکند، به خداوند فخر کند» (اول قرنتیان ۱:۳۱).
Today's Prayer
ای پدر ابدی،
که بههنگام تعمید عیسی،
مکشوف ساختی که او پسر توست،
و او را با روحالقدس مسح فرمودی:
به ما که از آب و روح، تولد تازه یافتهایم، عنایت فرما
تا به دعوت خود بهعنوان فرزندخواندگانت، امین باشیم؛
بهواسطۀ عیسای مسیح، پسر تو و خداوندگار ما،
که با تو زنده است و سلطنت میکند،
در اتحاد با روحالقدس،
یک خدا، اکنون و تا ابدالآباد.
Bible Study
اول قرنتیان، فصل ۴
پس همگان باید به ما به دیدۀ خادمان مسیح و مباشرانی بنگرند که رازهای خدا به آنان به امانت سپرده شده است. و حال انتظاری که از مباشر میرود این است که امین باشد. امّا برای من قضاوت شما یا قضاوت هر دادگاه انسانی دیگر چندان مهم نیست. من حتی خود نیز دربارۀ خویشتن قضاوت نمیکنم. زیرا در خود عیبی نمیبینم، امّا این مرا بیگناه نمیسازد. بلکه خداوند است که دربارۀ من قضاوت میکند. پس دربارۀ هیچ چیز پیش از وقت قضاوت نکنید تا اینکه خداوند بیاید. او آنچه را که اکنون در تاریکیْ نهان است، در روشنایی عیان خواهد کرد و نیّتهای دلها را آشکار خواهد ساخت. آنگاه تشویق و تمجید هر کس از خود خدا خواهد بود. ای برادران، من این تشبیهات را بهخاطر شما دربارۀ خود و آپولس به کار بردم تا شما از ما معنی این گفته را بیاموزید که: «از آنچه نوشته شده است، فراتر نروید.» تا هیچیک از شما به یکی در مقابل دیگری نبالد. زیرا چه کسی تو را متفاوت انگاشته است؟ چه داری که به تو بخشیده نشده باشد؟ و اگر به تو بخشیده شده است، پس چرا چنان فخر میکنی که گویی چنین نیست؟ گویی شما هماکنون به هرآنچه میخواستید، رسیدهاید! گویی هماکنون دولتمند شدهاید! و پادشاهی میکنید، آن هم بدون ما! و کاش که براستی پادشاهی میکردید تا ما هم با شما پادشاهی میکردیم! زیرا من بر این اندیشهام که خدا ما رسولان را همچون اسیرانِ محکوم به مرگ در آخرِ صف رژهروندگان به نمایش گذاشته است. ما تماشاگه تمامی جهان، چه آدمیان و چه فرشتگانیم. ما بهخاطر مسیح جاهلیم، امّا شما در مسیح حکیمید! ما ضعیفیم، امّا شما قوی هستید! ما خوار و حقیریم، امّا شما محترمید! ما تا همین دَم گرسنه و تشنهایم، و جامههایمان مندرس است. کتک خورده و آوارهایم. با دسترنج خود معاشمان را تأمین میکنیم. چون لعنمان کنند، برکت میطلبیم؛ و چون آزار بینیم، تحمّل میکنیم؛ وقتی ناسزا میشنویم، با مهربانی پاسخ میدهیم. تا همین دَم، ما به تُفالۀ دنیا و زبالۀ همه چیز بدل گشتهایم. این را نمینویسم تا شما را شرمنده سازم، بلکه تا چون فرزندان دلبندم هشدارتان دهم. زیرا حتی اگر در مسیح هزاران معلّم داشته باشید، امّا پدرانِ بسیار ندارید، چرا که من به واسطۀ انجیل در مسیحْ عیسی پدر شما شدم. پس از شما تمنا دارم از من سرمشق بگیرید. از همین رو تیموتائوس را نزدتان فرستادم، او را که فرزند محبوب من است و امین در خداوند. او شیوۀ زندگی مرا در مسیحْ عیسی به شما یادآور خواهد شد، چنانکه آن را در همۀ کلیساها در هر جا تعلیم میدهم. برخی با این گمان که من دیگر نزدتان نخواهم آمد، گستاخ شدهاند. امّا به خواست خدا بهزودی نزدتان میآیم و نه فقط سخن این گستاخان را، بلکه قدرتشان را نیز در خواهم یافت. زیرا پادشاهی خدا به حرف نیست، بلکه در قدرت است. کدامیک را ترجیح میدهید؟ با چوب نزدتان بیایم یا با محبت و روحی ملایم؟
مزمور ۶۷
خدا ما را فیض و برکت عطا فرماید و روی خود را بر ما تابان کند، سِلاه تا راههای تو در جهان شناخته شود و نجاتت در میان همۀ قومها. خدایا، قومها تو را بستایند، همۀ قومها تو را بستایند. قومها شاد باشند و بانگ شادی برآورند چراکه تو قومها را به انصاف حکم میکنی و امتهای جهان را هدایت مینمایی. سِلاه خدایا، قومها تو را بستایند، همۀ قومها تو را بستایند. آنگاه زمین محصول خود را خواهد داد و خدا، خدای ما، ما را مبارک خواهد ساخت. خدا ما را مبارک خواهد ساخت و همۀ کرانهای زمین از او خواهند ترسید.
مزمور ۷۲
خدایا، عدالت خود را به پادشاه عطا فرما، و انصاف خویش را به ولیعهد! تا او قوم تو را به انصاف داوری کند، و ستمدیدگانِ تو را به عدالت. باشد که کوهها برای قوم وفور نعمت بار آورند و تپهها ثمرۀ انصاف را. باشد که او ستمدیدگانِ قوم را دادرسی کند، و کودکانِ نیازمندان را نجات بخشد، و ستمگر را فرو کوبد. باشد که تا خورشید باقی است، از او بترسند، و تا ماه برقرار است، در تمامی نسلها. باشد که همچون بارش باران بر چمنزارِ چیده شده باشد، همچون رگبارها که زمین را سیراب میسازد. باشد که پارسایان در ایام او بشکفند، و وفور نعمت برقرار باشد، تا آن هنگام که ماه نیست گردد! باشد که از دریا تا به دریا فرمان براند، و از نهر تا به کرانهای زمین. باشد که در پیشگاهش صحرانشینان سر فرود آرند، و دشمنانش خاک را بلیسند! باشد که شاهان تَرشیش و سرزمینهای ساحلی از برایش خَراج آورند؛ و شاهان صَبا و سِبا پیشکشها تقدیمش کنند. باشد که همۀ پادشاهان در برابرش سر فرود آرند و همۀ قومها خدمتش کنند. زیرا او نیازمند را هنگامی که فریاد برمیکشد، رهایی میبخشد، و ستمدیده را، و کسی را که یاوری ندارد. بر بینوا و نیازمند ترحم میکند، و جان نیازمندان را نجات میبخشد. جان ایشان را از ظلم و خشونت خواهد رهانید، زیرا خون ایشان در نظر او گرانبهاست. عمرش دراز باد! باشد که طلای صَبا تقدیم او گردد! باشد که مردمان همواره دعاگویش باشند، و تمامی روز برایش برکت بطلبند. باشد که غله در سراسر زمین فراوان گردد، و بر فراز تپهها موج زنَد، و میوۀ آن همچون لبنان باشد. باشد که مردمان همچون علف صحرا از شهرها شکوفه زنند. باشد که نام او جاودانه پاینده مانَد، و آوازهاش، تا آفتاب برمیتابد. باشد که قومها جملگی در او برکت یابند، و آنان نیز او را مبارک خوانند. متبارک باد یهوه خدا، خدای اسرائیل! تنها اوست که کارهای شگفت میکند. متبارک باد نام شکوهمندش تا ابد! تمامی زمین از جلال او آکنده باد! آمین و آمین!
عاموس ۵:۱-۱۷
ای خاندان اسرائیل، این کلام را که چون مرثیه بر شما میخوانم، بشنوید: «اسرائیلِ باکره افتاده است و دیگر بر نخواهد خاست؛ در سرزمینش مطرود مانده، و کسی نیست که او را برخیزاند.» زیرا خداوندگارْ یهوه چنین میگوید: «از هزار تن که از شهری به نبرد میروند، تنها صد تن برای خاندان اسرائیل بر جا خواهند ماند، و از صد تن که به نبرد میروند، تنها ده تن بر جا خواهند ماند.» زیرا خداوند به خاندان اسرائیل چنین میگوید: «مرا بجویید و زنده بمانید؛ اما بِیتئیل را نجویید؛ به جِلجال داخل نشوید، و به بِئِرشِبَع عبور نکنید؛ زیرا جِلجال بهیقین به تبعید خواهد رفت و بِیتئیل نابود خواهد شد.» خداوند را بجویید و زنده بمانید، مبادا وی همچون آتش بر خاندان یوسف شعله برکشد و آن را بسوزاند، و کسی در بِیتئیل نباشد تا آن را خاموش کند. ای شما که انصاف را به اَفسَنتین بدل میکنید و عدالت را زیر پا میافکنید! آن که ثریا و جبّار را آفرید، که ظلمت غلیظ را به سپیدۀ صبح بدل میکند، و روز را شبِ تاریک میسازد؛ آن که آبهای دریا را فرا میخوانَد و آنها را بر سطح زمین فرو میریزد، نام او یهوه است؛ او ویرانی را بر سر زورمندان نازل میکند، و دژها را ویران میسازد. ایشان از آن که در محکمه حکم میکند، نفرت دارند، و آن را که به صداقت سخن میگوید، مکروه میدارند. بنابراین، چون شما بینوایان را پایمال میکنید و از آنها مالیات گندم میستانید، هرچند خانهها از سنگهای تراشیده بسازید، در آنها ساکن نخواهید شد؛ و هرچند تاکستانهای دلپسند غرس کنید، از شراب آنها نخواهید نوشید. زیرا میدانم که نافرمانیهایتان بسیار است و گناهانتان عظیم، ای شما که بر پارسایان ستم میکنید و رشوه میگیرید، و حقِ نیازمندان را در محکمه از ایشان دریغ میدارید. بنابراین، دانا در چنین زمانهای خاموش خواهد ماند، زیرا زمانۀ بدی است. نیکویی را بجویید و نه بدی را، تا زنده بمانید؛ و بدینگونه یهوه خدای لشکرها با شما خواهد بود، چنانکه خود میگویید. از بدی نفرت کنید و نیکویی را دوست بدارید، و در محکمه، عدالت را برقرار سازید؛ شاید فیض یهوه خدای لشکرها شامل حال باقیماندگانِ یوسف شود. پس خداوندگار، یهوه خدای لشکرها، چنین میگوید: «در همۀ میدانها نوحهگری خواهد بود، و در همۀ کوچهها خواهند گفت: ”وای! وای!“ کشاورزان را برای سوگواری فرا خواهند خواند، و آنان را که مرثیهخوانی میدانند، برای نوحهگری. در همۀ تاکستانها نوحهگری خواهد بود»، زیرا، خداوند میگوید، «از میان شما عبور خواهم کرد.»