چهارشنبه ۱۲ مهر

پیام عاموس:

«و انصاف مثل آب و عدالت مانند نهر دائمی جاری بشود.»

عاموس ۵ : ۲۴ 

تعمق در مضامین کلیدی تاریخ اسرائیل از ابتدای سلطنت شائول تا زمان تبعید قوم به سرزمین‌های بیگانه، پیام ویژه‌ای را به ذهن متبادر می‌سازد: نزد خداوند‌خدای اسرائیل، دل طاهری که شریعت آزادی بر آن نقش بسته حائز اهمیت است.» خداوند به اَعمالی که انسان در ظاهر و صرفاً جهت انجام وظیفه به‌جا می‌آورد، رغبت ندارد، بلکه به دل متوسل و مطیعی که در همهٔ امور خرسندی خدا را می‌جوید راغب است (مزمور 51: 1۷-1۶).

دوران عاموس نبی، دورهٔ زوال و فساد اخلاقی گستردهٔ اسرائیل بود و عاموس پیاپی دربارهٔ دو گناه پرستش نادرست و فقدان عدالت و انصاف به قوم هشدار می‌داد. در آن زمان، هر دو حکومت اسرائیل (مملکت شمالی) و یهودا (مملکت جنوبی) در اوج رونق اقتصادی قرار داشتند و زندگی اشراف بسیار تجملاتی بود، اما  عدهٔ کثیری از قوم نسبت به رفع نیاز تنگدستان (امثال 14: 31) و حفظ پاکدامنی خویش (لاویان 18) بی‌مبالات بودند، احکامی که نقض آنها معادل بی‌حرمتی به ساحت قدوس اسرائیل شمرده می‌شد.

باری، این حقیقت که خداوند در حاکمیت مطلق خویش اسرائیل را برگزید، مانع از مجازات نا‌فرمانی و بی‌وفایی قوم نشد؛ زیرا خداوند هرگز بر سر قدوسیت خویش مُماشات نمی‌کند و در روز خداوند داوری برای اجرای عدالت حتمی است (صفنیا 1: 14-18). با‌این‌حال، هرگاه گناهان قوم مستوجب عقوبت می‌شد، خداوند به سبب کثرت فیض و رحمتش، قبل از نزول داوری و مجازات به‌واسطهٔ انبیا به قوم هشدار می‌داد. همچنین، خداوند به‌خاطر عهد خویش با قومش، آنان را به‌کلی و برای همیشه ترک نکرد و همواره آن عده از قوم که پرهیزکار بودند را مورد التفات و عنایت قرار می‌داد.

عاموس نبی در باب 9 آیهٔ 11، وعدهٔ ارزنده‌ای را از سوی خداوند اعلام می‌دارد: «خیمهٔ افتادهٔ داوود بر پا می‌گردد.» پس از گذشت هشتصد سال، یعقوب رسول در شورای اورشلیم، جهت تأیید سخنان پطرس رسول این نبوت را نقل می‌نماید (اعمال 15: 15 – 16) و پطرس در آن شورا اعلام می‌کند که چگونه خدا «غیر‌یهودیان» را تفقد فرمود تا ایشان را قوم خود بخواند (اعمال 15: 14). لذا، درونمایهٔ این نبوت عاموس در سلطنت عیسی مسیح محقق می‌گردد. به این معنی که سلطنت در دودمان داوود پادشاه، از طریق پادشاهی ابدی عیسی مسیح، احیا و استوار می‌گردد و قدوس اسرائیل که تنها وعده‌دهندهٔ امین است، این وعده را به غیرت خویش ممهور ساخته و به اقتدار مطلق خویش تحقق می‌بخشد (اشعیا 9: 6-7).