یکشنبه ۱۵ مرداد

آغازگری خدای خالق

«در آغاز، خدا آسمانها و زمین را آفرید.»

پیدایش ۱:۱ 

نام این کتاب (پیدایش) ترجمهٔ کلمهٔ یونانی Genesis به معنای «اصل و منشأ» است. این نام حامل این پیغام است که قصد دارد پرده از اصل و منشأجهان هستی براندازد. در عبری نام این کتاب Bereishit به معنای «در ابتدا» است. این نام از اولین کلمهٔ این کتاب برگرفته شده است و گویا می‌خواهد از یگانه خدای خالق آغازگر سخن براند.

هر چند این کتاب دارای سبکی مخصوص به خود و شعرگونه است، اما حقایقی عمیق در دل دارد، چونان صدفی که مروارید. پیدایش نه فقط از ابتدای جهان، بلکه از ابتدای آدم و گناه او، از ابتدای نجات، از ابتدای قوم عبرانی و از ابتداهای بسیار دیگر سخن‌ها می‌گوید.

در اولین جملهٔ باب پیدایش، نه آموزهٔ خلقت و جهان هستی، بلکه آموزهٔ خدایی که خالق و آفریننده است عنوان می‌گردد: «در ابتدا، خدا آسمان‌ها و زمین را آفرید.» او خدایی است که ازلی و صاحب ابتدا و انتهاست، همه چیز در دستان اوست و نبوده زمانی که نبوده باشد. او همان قايم به ذات، حضرت قدیم‌الایام است، همان هستِ هستی بخش.

چنین خدایی در تقابل با خدای بابلیان (Enuma Elish) که در جنگ با دیگر خدایان خلقت را پدید آورد چقدر عظیم و مهیب جلوه گر می‌شود. خدایی که تنها محض خواست و ارادهٔ خود می‌آفریند. پیدایش ۱: ۱ در تقابل با متون آشوری و کنعانی (که در آنها Tannin غول دریایی با خدایان می‌جنگد و…)، مکاشفه‌کنندهٔ خدایی است که در آن ابتدایی که هیچ چیز و هیچ‌کس نبود، او بود و خواست که هستی هست شود و شد. نه جنگ و نه نبردی و نه کسی که یارای مقابله با او را داشته باشد.

او خواست و آفرید، او گفت و شد. از آسمانی که تصور وسعت و عظمت آن در ذهن محدود انسان نمی‌گنجد تا سوسن‌های چمن و علف صحرا که امروز هست و فردا نیست (متی ۶: ۲۸ – ۳۰)، همه را او آفریده است.

این همان خدایی است که «پیدایش» قصد دارد ذره‌ای از آن قدرت و جلال و شمه‌ای از آن قلب رحیم پدرانه او را نمایان سازد بلکه از اندیشه فردا و فرداها دست کشیده، ملکوت و عدالت او را طالب گردیم.